سؤال 143- آیا تحصیل و تدریس در رشتۀ مامایى، و مسائل مربوط به زنان و زایمان (با توجّه به اینکه معمولًا همراه با نظر و لمس موضع مخصوص مىباشد) براى مردان جایز است؟
جواب: در صورتى که دانشجوى دختر به اندازۀ کافى در این رشته وجود نداشته باشد، یا احتمال قابل ملاحظهاى داده شود که در آینده براى حفظ جان زنان مسلمان مورد نیاز باشد، جایز است.
سؤال 144- آموزش واحدهاى زنان و زایمان براى دانشجویان پزشکى و پرستارى الزامى است. آیا این الزام نگاه به عورت زن را جهت آموزش تجویز مىکند؟
جواب: تنها در صورت ضرورت چنین آموزشى جایز است.
سؤال 145- آیا مشاهدۀ چگونگى زایمان جهت آموزش پزشکان مجاز است؟
با توجّه به اینکه ممکن است با آموزش زایمان در آینده انسان یا انسانهایى از مرگ حتمى نجات یابند، این امر براى مردان چه حکمى دارد؟
جواب: در فرض مسأله به عنوان ضرورت مانعى ندارد.
سؤال 146- آیا مشاهدۀ چگونگى زایمان جهت آموزش از طریق فیلم ویدیویى یا سىدى کامپیوترى جایز است؟
جواب: با شرایطى که در بالا گفته شد جایز، و این مقدّم بر مشاهدۀ مستقیم است.
سؤال 147- دانشجویان پسر و دختر در بیمارستانها و مراکز پزشکى، جهت آموزش مبادرت به انجام زایمان، کورتاژ و مانند آن مىکنند، چه حکمى دارد؟
جواب: تنها در صورتى جایز است که این آموزش براى غیر همجنس ضرورتى داشته باشد، یعنى بدون آن، تعلیمات کافى براى نجات جان بیماران از خطر یا بیمارى میسّر نشود.
سؤال 148- در کارهاى مربوط به زایمان، دانشجویان زن (اعمّ از پزشکى و مامایى) به اندازۀ کافى تربیت شدهاند. آیا لزومى براى حضور مردان در بخشهاى زایمان که موجب نظر یا تماس با بدن زن مىشود، وجود دارد؟
جواب: در صورت وجود زنان لایق، حضور مردان در این موارد جایز نیست.
2. سزارین
سؤال 149- برخى از خانمهاى حامله، که مىتوانند به وضع طبیعى زایمان کنند، اصرار دارند سزارین شوند تا درد کمترى تحمّل کنند. حکم شرع در این زمینه چیست؟
جواب: اگر این کار جنبۀ عقلایى داشته باشد اشکالى ندارد.
سؤال 150- آیا درآمدزا بودن سزارین، مجوّز توصیۀ پزشک به بیماران جهت زایمان غیر طبیعى هست؟
جواب: جایز نیست.
سؤال 151- در صورت عدم جواز آنچه در مسألۀ بالا آمد، آیا پزشک ضامن ضرر جانى یا مالى بیمار خواهد بود؟
جواب: آرى ضامن است؛ مگر اینکه بیمار را از این امر با خبر کرده، و اجازه گرفته باشد.
سؤال 152- حضور شوهر بر بالین همسر به هنگام زایمان، نقش زیادى در آرامش وى دارد. آیا چنین کارى شرعاً نیز توصیه مىشود؟
جواب: اگر واقعاً چنین اثرى داشته باشد مانعى ندارد؛ ولى ظاهراً این اثر قابل تردید است.
سؤال 153- براى تشخیص زمان زایمان، ماما باید دست را داخل رحم حامله کند، آیا این کار جایز است؟
جواب: در صورت ضرورت جایز است.
سؤال 154- آیا پزشک مرد متخصّص زنان، مجاز به انجام آنچه در سؤال قبل آمد مىباشد؟
جواب: در صورت دسترسى به پزشک زن، این کار براى پزشک مرد مجاز نیست. و در صورت عدم دسترسى، تنها به هنگام ضرورت جایز است.
سؤال 155- آیا عدم منع آن در طول تاریخ توسّط اقوام و ملل مختلف دلیل مجاز بودن چنین کارى نمىشود؟
جواب: در طول تاریخ نیز همیشه در موارد ضرورت این کار انجام شده است.
سؤال 156- آیا پزشک یا پرستار حق تحقیر کردن و ناسزا گفتن به زنان حامله که فرزندان زیادى به دنیا آوردهاند را دارد؟
جواب: تحقیر هیچ مسلمانى جایز نیست.
احکام پزشکى (مکارم)، ص:63 - 65
________________________________________
شیرازى، ناصر مکارم، احکام پزشکى (مکارم)، در یک جلد، انتشارات مدرسه امام على بن ابى طالب علیه السلام، قم - إیران، اول، 1429 ه ق
