پس از سخنان زینب (س)، در شام یزید رو کرد به على بن الحسین (ع) و گفت: (اى پسر حسین، پدرت پیوند خویشاوندى مرا قطع کرد و حق مرا نشناخت و با من بر سر قدرتم به نزاع برخاست و خدا با او چنان کرد که دیدى.) على بن حسین (ع) گفت: کلام خدا سزاوارتر است و آیه زیر را خواند:
«ما أَصابَ مِنْ مُصِیبَةٍ فِی الْأَرْضِ وَ لا فِی أَنْفُسِکُمْ إِلَّا فِی کِتابٍ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَبْرَأَها إِنَّ ذلِکَ عَلَى اللَّهِ یَسِیرٌ لِکَیْلا تَأْسَوْا عَلى ما فاتَکُمْ وَ لا تَفْرَحُوا بِما آتاکُمْ وَ اللَّهُ لا یُحِبُّ کُلَّ مُخْتالٍ فَخُورٍ» «1» یعنى: هیچ مصیبتى به زمین یا نفوس شما نرسد مگر پیش از آنکه خلقش کنیم. در کتابى بوده است که: این براى خدا آسان است، تا براى آنچه از دستتان رفته غم مخورید و از آنچه به دستتان آمده غرّه مشوید که خدا خودپسندان فخرفروش را دوست ندارد.»
یزید به پسرش خالد گفت: (جوابش را بگوى) اما خالد ندانست چه جواب گوید و یزید این آیه را خواند:
«ما أَصابَکُمْ مِنْ مُصِیبَةٍ فَبِما کَسَبَتْ أَیْدِیکُمْ وَ یَعْفُوا عَنْ کَثِیرٍ» «2» یعنى هر مصیبتى به شما رسد براى کارهایى است که دستهایتان کرده و بسیارى را نیز ببخشد.
آنگاه على بن حسین (ع) به یزید گفت: «اى پسر معاویه و هند و صخر، بدان که پرچم رسول خدا (ص) در جنگ بدر و احد و احزاب در دست جدّم على بن أبی طالب بود. اما در همان موقع پدر و جدّ تو پرچم کفر را در دست داشتند. سپس سخن خود را ادامه داده گفت: اى یزید، واى بر تو، اگر مىدانستى چه خطا و اشتباه بزرگى مرتکب شدهاى و پدر و خاندان من و برادر و عموهاى مرا چگونه مورد ظلم و جور و ستم قرار دادهاى، سر به بیابان و کوهها مىگذاشتى و حیران و سرگردان به دشت و هامون متوارى مىگشتى.
بر خاک و خاکستر مىخفتى و با خود مىگفتى، اى کاش هلاک و نابود مىشدم، و به چنین جنایاتى دست نمىزدم. آرى سر مبارک پدرم حسین و فرزند فاطمه و على را بر دروازه شهرتان آویختهاى در حالى که مىدانى که این امانتى است که از جانب رسول اللّه در نزد شماست. پس بدان که سرانجام انگشت ندامت و پشیمانى بر دهان خواهى گذاشت و در گرداب ذلت و خوارى و هلاکت سرازیر خواهى شد.
ابن شهر آشوب گوید: (زندان امام زین العابدین امروزه تبدیل به مسجد شده است ...) اما ابن عساکر بر این عقیده است که وى در مسجدى زندانى بود، که امروزه در دمشق مشهور است و به نام مشهد علی، در جامع دمشق خوانده مىشود.
آنگاه یزید با حاضرین اهل شام به مشورت پرداخت و از آنان پرسید که چگونه با اسیران رفتار کند. یکى از آنها پاسخ ناروایى داد که قابل ذکر نیست و منظورش این بود که همه را به قتل رسانند. نعمان بن بشیر که در مجلس حاضر بود رو کرد به یزید و گفت: بنگر که پیمبر خدا (ص) با ایشان چگونه رفتار داشت به همان روش که رسول اللّه انجام مىداد تو هم اقدام کن.
______________________________
(1) سوره حدید آیه 23- 24.
(2) سوره شورى آیه 29.
سیره معصومان ،ج5،ص:199
