ترانه یکى از ژانرهاى مهم فرهنگ عامه مىباشد که در آن خصوصیات روحى، اخلاقى، فردى و غیره مردم تبلور یافته، به عینیّت مىرسد. در ترانههاى محلى مفهوم زیارت و فحواى آن بازتاب وسیعى یافته است. همچنین در اشعار محلى شعراى گمنام، به ویژه در چاوشىها نیز بسیار آمده است. در زیر به برخى از این ترانهها و اشعار اشاره مىشود:
دوبیتىها
شتر ره بار کردن بار قالى زیارت مىروم جاى تو خالى
زیارت مىروم حضرت رضا ره ببوسم گنبد زرد طلا ره
***
این راه زیارت است، قدرش دریاب از شدت سرما رخ از راه متاب
شک نیست که با عینک ارباب نظر برفش پرقو باشد و خارش سنجاب
***
تو که چُپقکشى دود از هوا کن به مشهد مىروى ما را دعا کن
به مشهد مىروى با قرضِ بسیار مرا بفروش و قرض خود را ادا کن
***
تو که سیگارکشى دود از هوا کن به مشهد مىروى ما را دعا کن
به مشهد مىروى پاى پیاده بیا پا در رکاب اسب ما کن
***
شتر بار کردهام با بار قالى زیارت مىروم جاى تو خالى
زیارت مىکنم شاه خراسو ببوسم گنبد زرد آقا رو
***
دلم مىخواد از اینجا پر بگیرُم زمین کربلا لنگر بگیرُم
زمین کربلا خاک شهیدان سراغى از علىاکبر بگیرُم
در پیشواز رفتن زایر مشهد این اشعار را مىخواندند:
من ز مشهد از رضاى تو سلام آوردم من پیام از جانب هشتم امام آوردهام
گرچه من خود لایق اکرام و حرمت نیستم هدیهاى دارم کز آن والامقام آوردهام
مجموعه مقالات هماندیشى زیارت، ج2، ص: 1091
چهره را ساییدهام بر درگه شمس الشموس من سلام از صاحب دارالسلام آوردهام
نیست جاى حرف دیگر در حریم پاک تو من که از سلطان دین خیرالکلام آوردهام
بیتالاحزان تو را دارم پیام دیگرى یعنى از معصومه قم این سلام آوردهام
(محمود احمدى، همدان، گنجینه فرهنگ مردم)
خواهى اگر اى دل که شود مشکلت آسان در برزخ و در حشر نشوى هراسان
بگشاى به درگاه رضا دست گدایى بنشین به درِ خانه سلطان خراسان
مجموعه مقالات هماندیشى زیارت، ج2، ص: 1090
