مسأله 436: اگر شخصى چیزى پیدا کند ولى برندارد، وظیفۀ خاصى بر عهدهاش نمىآید.
مسأله 437: اگر چیزى پیدا کند و بردارد، احکام خاصى دارد به این شرح: اگر قیمت آن کمتر از 6/ 12 نخود نقرۀ سکهدار «1» است و آن چیز نشانه داشته باشد و صاحب آن معلوم نباشد مىتواند براى خودش بردارد، ولى هر وقت صاحبش پیدا شد، بنابر احتیاط واجب باید عوض آن را به او بدهد. و اگر قیمت آن کمتر از 6/ 12 نخود نقرۀ سکهدار نیست و نشانهاى دارد که مىتواند با آن صاحبش را پیدا کند، باید تا یک هفته هر روز و بعد از آن هفتهاى یک بار اعلام کند و چنانچه تا یک سال اعلام کرد و صاحبش پیدا نشد مىتواند به قصد آنکه: «هرگاه صاحبش پیدا شد به او بدهد» براى خودش بردارد یا براى او نگهدارى کند که هر وقت پیدا شد به او بدهد و یا از طرف صاحبش صدقه بدهد، ولى احتیاط مستحب آن است که از طرف صاحبش به فقیر غیر سیّد صدقه بدهد.
مسأله 438: اگر مىداند اعلام کردن فایده ندارد و یا از پیدا شدن صاحبش ناامید است، به نحوى که اعلام کردن بیهوده شمرده مىشود، اعلام لازم نیست.
مسأله 439: اگر کفش انسان را ببرند و کفش دیگرى به جاى آن مانده باشد، چنانچه مىداند کفشى که مانده، مالِ کسى است که کفش او را برده، و بداند که عمداً برده است و راضى است که کفشش را در عوض آن بردارند و دسترسى هم به او ندارد، در صورتى که از پیدا شدن صاحبش مأیوس است یا برایش مشقّت داشته باشد، مىتواند آن را به جاى کفش خودش بردارد، ولى اگر قیمت آن کفش بیشتر از قیمت کفش خودش باشد، باید هر وقت صاحب آن پیدا شد، زیادى قیمت را به او بدهد و چنانچه از پیدا شدن صاحبش ناامید شود، باید زیادى قیمت را از طرف او به فقیر غیر سید صدقه بدهد.
مسأله 440: اگر کسى که کفش او را بردهاند، احتمال دهد که عمداً کفش او را نبردهاند یا احتمال دهد کفشى که مانده، مالِ کسى نیست که کفش او را برده، و دسترسى به او نیست، باید صاحبش را جستجو کند و چنانچه از پیدا کردن وى ناامید شود، در صورتى که قیمت آن از 6/ 12 نخود نقره سکه دار کمتر باشد مىتواند براى خود بردارد و اگر بیشتر باشد باید تا یک سال اعلان کند و بعد از یک سال بنابر احتیاط واجب با اجازۀ حاکم شرع از طرف صاحبش به فقیر غیر سیّد صدقه بدهد.
______________________________
(1). قیمت 6/ 12 نخود نقره، هم اکنون در بازار در حدود 3100 ریال است (بهار 1381 هجرى شمسى).
احکام جوانان (فاضل)، ص:167 - 169
