1- مبادا با زنى مشورت کنى جز که کمال عقل او را آزمودهاى زیرا رأى آنان به گند میکشاند و کاستى و تصمیمشان به سستى و بالشان را کوتاه کن که براشان بهتر است، از خانه بدر شدن آنان سختتر نباشد بر تو از اینکه بیگانهاى که بدو اعتماد ندارى نزد آنها درآوردى، و اگر توانى جز خودت را نشناسند انجام ده.
2- زنت را آنقدر آزاد مکن که از حد تجاوز کند که براى او و تو آرام بخشتر است، زن یک گلى است لطیف و کارگزار و پادو نیست باو اجازه نده واسطه تو و دیگران شود، با زنان بسیار خلوت مکن و در نیامیز تا از تو خسته شوند و تو هم از آنها خسته شوى، نیروئى در خود بجا گذار.
3- مبادا غیرت بیجا کنى که همسر درست کار را بیمار و بىاعتبار سازد، اگر از آنها بدگمان شدى سخت در برابرشان ایستادگى کن و سخت بگیر و بر آنها کم خشم کن مگر عیبى و گناهى باشد.
4- فرمود: هر رازى را بزنان مگوئید و بر مالى امینشان نکنید، و در هر کار بدانها اعتماد نکنید، زیرا چون قصد خلاف کنند بعهد نپایند و چون نیازمند شوند پارسا نباشند، و در برابر شهوت خود دیندارى نکنند، بدى را یاد آورند و نیکى را فراموش کنند، بهر حال با آنها لطف کنید تا شاید خوشکردارى کنند «1»
______________________________
(1) در اینجا بدین نکته باید توجه شود که نظر همه این بیانات در باره زن شوهر دار است نه هر زنى و مقصود حفظ نظام خانواده است که باید زن در زیر نظر شوهر بآسودگى و اطمینان زندگى کند و مایه پریشانى نظم خانواده نشود و در ضمن سخنان على ع دو مطلب در باره زن گوشزد شده.
یک- زن میتواند بکمال عقل برسد و با مرد طرف مشورت گردد که در سخن یکم بیان کرده.
دو- زن در خانه شوهر باید بآسایش زندگى کند و دچار خدمتکارى سنگین نباشد که در سخن شماره 2 فرموده در آن تاریخ بدنبال شیوه دوران جاهلیت عرب سطح پرورش شخصیت زنان بسیار پائین بوده و حفظ حدود او بسیار لازم شمرده شده «مترجم»
گنجینه معارف شیعه إمامیه / ترجمه کتاب کنز الفوائد و التعجب، ج1، ص: 446
