استبرا : فایده و کیفیت آن .......
ساعت ۱۱:٥٩ ‎ق.ظ روز چهارشنبه ۱۱ آبان ۱۳٩٠   کلمات کلیدی: کیفیت استبرا ،فایده استبرا ،شک در استبرا ،استبرای زن

س. آیا استبرا کردن بعد از بول یا بعد از خارج شدن منى، واجب است یا نه؟

ج. واجب نیست بلکه مستحب است، لکن خاصیت آن، آن است که اگر بعد از بول یا خارج شدن منى، استبرا کند و رطوبتى خارج شود و مشتبه باشد و معلوم نباشد که بول است یا غیر آن، پاک است و ناقض طهارت نیست، به خلاف رطوبتى که پیش از استبرا بیرون آید، که محکوم به بول است، مگر آن که یقین نماید که از بول چیزى در مجارى آن باقى نمانده است؛ پس در این حال، آنچه بیرون بیاید پاک است.

س. بلل مشتبهى که از دیوانه، یا کسى که در خواب است، پیش از استبرا بیرون بیاید، پاک است یا نه؟

______________________________
(1). یعنى در این صورت، نجاستِ عالى به سافل و مانند آن، سرایت نمى‌کند؛ لکن حکم در غیر صورت دفع و قوت- مانند جریان سریعى که عرفاً قذارتِ لاحق به سابق سرایت نمى‌کند- مبنى بر احتیاط است.

(2). مشکل است اگر منتهى به ملاقات مغیِّره با عین نجاست در ماء واحد نباشد.

ج. محکوم به نجاست است؛ و فرقى نیست در اشتباه حال بلل؛ آن که اختبار نماید و تشخیص ندهد، یا آن که متمکّن از اختبار آن به واسطه تاریکى یا غیر آن نشود.

س. آیا استبرا ساقط است در حق کسى که به سبب زیاد حرکت نمودن و طول زمان، قاطع شود که در مجارى بول چیزى باقى نمانده است، یا نه؟

ج. سقوط آن بعید نیست.

س. کسى که حشفه او را بریده باشند، یا آن که تمام ذکَر او را بریده باشند، استبرا از آن ساقط است یا نه؛ و بر فرض عدم سقوط، به چه نحو باید استبرا نماید؛ و آیا شرط است در استبرا، مباشرتِ خود شخص یا نه، بلکه به فعل غیرى نیز حاصل مى‌شود؟

ج. استبرا ساقط نیست از کسى که حشفه یا تمام ذکَرش را بریده باشند، پس احکام استبرا نیز در حق او ثابت است؛ بلى اگر حشفه را بریده باشند، بدل فشار دادن حشفه، همان سر ذَکر را سه دفعه به نحو مذکور فشار مى‌دهد؛ و اگر تمام ذکر را بریده باشند، اکتفا مى‌نماید به همان مسح نمودن ما بین مقعد و ذکر سه مرتبه؛ و اقوى عدم اعتبار مباشرت است، بلکه به فعل غیر- مثل زن و کنیز- نیز استبرا، حاصل مى‌شود.

شک در استبرا‌

س. اگر کسى بول کند و بعد وضو بسازد [و] بعد از وضو بللى ظاهر شود، [و] نداند که بول است یا غیر آن و شک دارد که آیا استبرا نموده بود بعد از بول یا نه، چه صورت دارد؟

ج. حکم کند که بول است مثل غیر مستبرئ، پس وضو باید بسازد و نماز را به عمل (1) آورد؛ و همچنین است هرگاه در اثناى نماز، بلل مشتبه، ظاهر شود؛ [و] بالجمله، در صورت شکّ در استبرا، باید حکم کند که استبرا نکرده است.

______________________________
(1). یعنى اگر نماز را قبل از خروج بلل به جا نیاورده باشد، پس بعد از تطهیر مخرج بول و وضو، نماز مى‌خواند.

استبراى زن‌

س. استبرا، در حق زنان نیز ثابت است یا نه؟

ج. استبرا در حق زنان نیست؛ و سزاوار است که بعد از بول، فى الجمله آرام گیرند و تنحنح نمایند و فرج خود را به طرف عرض، فشار دهند. و بلل مشتبهِ خارجِ از ایشان، پاک است مطلقا و ناقض طهارت نیست، اگر چه رعایت امور مزبوره را ننماید.

کیفیّت استبرا‌

س. کیفیّت استبراى از بول را بیان فرمایید.

ج. استبرا کردن از بول بر سه قسم است، و بهتر از آن سه قسم- بلکه احوط- این (1) است که از دم سوراخ مقعد تا بیخ تخمها، سه دفعه دست بکشد، به قسمى که آنچه در میان مانده به مجراى ذکَر داخل شود، و بعد انگشت بزرگ را پشت زهار و انگشت وسط را زیر قضیب بگذارد و به قوّت سه مرتبه از زیر تا سر قضیب بکشد و بیاورد تا آنچه در میان [آن] مجرا باشد، حرکت نماید، بعد از آن، سه دفعه حشفه را فشار داده [و] آن را مانند دوشیدن به قوّت بکشد تا هر چه در حشفه رطوبت بوده باشد، بیرون بیاید.

______________________________
(1). این احتیاط ترک نشود.

جامع المسائل (بهجت)، ج‌1، ص:84 -  86‌