تألیف قلوب‏ سیاسیون
ساعت ۱۱:۱٤ ‎ق.ظ روز چهارشنبه ٩ اسفند ۱۳٩۱   کلمات کلیدی: تألیف قلوب‏ سیاسیون

 

«تألیف قلوب» واژه‏اى قرآنى است و معادل فارسى آن «ایجاد انس و الفت در میان دلها» است که هم در اخلاق فردى کاربرد دارد، چنان که حضرت على صلوات‏الله علیه فرمود:

«الْمُؤمِنُ مَأْلوُفٌ وَ لاخَیْرَ فیمَنْ لایَأْلِفُ وَ لایُؤْلَفُ»[1]

مؤمن، انس‏پذیر است و آن که نه انس مى‏گیرد و نه مأنوس مى‏شود، خیرى در او نیست.

امیرمؤمنان علیه‏السلام در این باره فرمود:

«ازالَةُالرَّواسى اسْهَلُ مِنْ تَألیفِ‏الْقُلُوبِ»[2]

بر کندن کوهها از پیونددادن دلها آسانتر است.

از این رو، خداوند ضمن کم اثر دانستن راههاى مادّى، تألیف قلوب را از راه معنوى میّسر دانست و این کار عظیم را به خود نسبت داد و فرمود:

«وَالَّفَ بَیْنَ قُلُوبِهِمْ لَوْ انْفَقْتَ ما فِى‏الْارْضِ جَمیعاً ما الَّفْتَ بَیْنَ قُلُوبِهِمْ وَ لکِنَّ اللَّه الَّفَ بَیْنَهُمْ انَّهُ عَزیزٌ حَکیمٌ»[3]

و دلهاى آنها را باهم الفت داد، اگر تمام آنچه را روى زمین است، هزینه مى‏کردى، نمى‏توانستى میان دلهاى آنان، الفت ایجاد کنى، ولى خداوند، الفت داد؛ او توانا و حکیم است.

و در آیه‏اى دیگر آن را نعمتى الهى مى‏داند که باید یادآورى و پاس داشته شود:

«... وَاذْکُرُوا نِعْمَتَ‏اللَّهِ عَلَیْکُمْ اذْ کُنْتُمْ اعْداءً فَالَّفَ بَیْنَ قُلُوبِکُمْ وَ اصْبَحْتُمْ بِنِعْمَتِهِ‏اخْواناً»[4]

نعمت خدا را برخود به یاد آورید؛ زیرا دشمن یکدیگر بودید او میان دلهایتان الفت ایجاد کرد و به برکت نعمت او برادر شدید.

بنابراین، زدودن کینه‏ها و برقرارى انس و الفت در دلها کارى است ضرورى، خدایى و دشوار که بایستى با ظرافت، اخلاص و توکّل بر خدا، از راههاى معنوى، صورت پذیرد.

خدایى و دشوار بودن کار بدین معنا نیست که مسؤولان، دست روى دست بگذارند، به امید آنکه «دستى از غیب برون آید و کارى بکند.» و یا اینکه زمینه‏هاى مادّى- معنوى موضوع را نادیده انگارند.[5]

اخلاق سیاسى، ص: 65

 

 

 



[1] ( 1)\i - بحارالانوار، ج 71، ص 381.\E

[2] ( 1)\i - بحارالانوار، ج 78، ص 11.\E

[3] ( 2)\i - انفال( 8)، آیه 63.\E

[4] ( 1)\i - آل عمران( 2)، آیه 103.\E

[5] الهامى نیا، على اصغر، اخلاق سیاسى، 1جلد، زمزم هدایت - قم، چاپ: اول.