بهداشت جنسى‏ در قرآن
ساعت ٩:۳۱ ‎ب.ظ روز یکشنبه ٢٢ بهمن ۱۳٩۱   کلمات کلیدی: بهداشت جنسى‏ در قرآن

یکى از مهم‏ترین نیازهاى اولیه آدمى، نیاز جنسى است. ازاین‏رو، مراعات بهداشت در امور جنسى امرى ضرورى است.

بهداشت جنسى‏[1] را این‏گونه تعریف کرده‏اند:

هماهنگى و سازگارى جنبه‏هاى جسمى، عاطفى، عقلانى و اجتماعى امور جنسى انسان، به‏گونه‏اى که شخصیت، روابط و عشق را ارتقا داده و پربارتر کند.[2]

قرآن مى‏فرماید:

یَا أَیُّهَا النَّاسُ اتَّقُواْ رَبَّکُمُ الَّذِی خَلَقَکمُ مِن نَفْسٍ وَاحِدَةٍ وَ خَلَقَ مِنهَا زَوْجَهَا وَ بَثَّ مِنهُمَا رِجَالًا کَثِیراً وَ نِسَاءً وَ اتَّقُواْ اللَّهَ الَّذِی تَسَاءَلُونَ بهِ وَ الْأَرْحَامَ إِنَّ اللَّهَ کانَ عَلَیْکُمْ رَقِیبًا.[3]

اى مردم! از پروردگارتان پروا کنید؛ همان که شما را از تنى یگانه آفرید و از [سرشت‏] او همسرش را پدید آورد و از آن‏دو، مردان و زنان بسیار [در جهان‏] پراکند، و از خداوند- که با [سوگند بر نام‏] او از هم درخواست مى‏کنید- و از [بریدن پیوند] خویشان پروا کنید. بى‏گمان خداوند چشم بر شما دارد.

این اولین آیه سوره نساء است که در آن برخى از مسائل و احکام خانوادگى آمده است. بر پایه این آیه، اساس خانواده بر خلقت مشترک زن و مرد (از یک جنس) بنا نهاده شده تا از اولین بحران در بهداشت جنسى- یعنى برترى یکى بر دیگرى- جلوگیرى کند. برخى مفسران از واژه «منها» این‏گونه برداشت کرده‏اند.[4]

استاد جوادى آملى ضمن آنکه مى‏گوید آفرینش زن و مرد از یک گوهر است و مرد در اصلِ آفرینش هیچ مزیتى ندارد، تأکید مى‏ورزد روایاتى که ممکن است از آنها چنین مزیتى استفاده شود، یا از نظر سند نارسایند، یا دلالت آنها ناتمام است.[5] سپس آیه بر خلقت و تکثیر نسل از طریق خانواده (رابطه زوجیت) تأکید مى‏کند و آنگاه انسان را از قطع روابط فامیلى پرهیز مى‏دهد.

در اسلام الگو و ساختارى منطقى براى بهداشت جنسى ارائه شده که نتیجه آن سلامت جنسى براى انسان است. این الگو، روابط بى‏ضابطه و قانون را ممنوع و نتایج آن را زیان‏بار مى‏داند و ممنوعیت مطلق رابطه جنسى را نیز خارج از چارچوب نیازهاى انسان مى‏شمارد. زیرا نیاز جنسى جزء غرائز انسان است. الگوى اسلامى با به‏دست دادن راهکارهاى خاص به انسان، توانایى مى‏دهد تا بر خویشتن مسلط باشد و قواى جنسى خود را تحت فرمان عقل هدایت کند.

غریزه جنسى مانند سایر غرایز زیاده‏طلب و تنوع‏خواه است؛ تاحدى که ممکن است فعالیت جنسى در مرد و زن به بحران جنون جنسى تبدیل و سبب بروز ناهنجارى گردد،[6] مگر اینکه مانع طبیعى یا قانونى اجتماعى و یا کنترل درونى در مقابل آن قرار گیرد که در این صورت غریزه انسانى دچار محدودیت مى‏شود.

وجود غرایز مختلف در انسان و قدرت او در محدود کردن آنها حاوى دو پیام است: یکى اینکه غریزه را نباید سرکوب کرد و از بین برد، زیرا خداوند آن را براى حیات انسانى آفریده است. دوم آنکه آدمى نباید تابع غریزه خویش باشد. درباره غریزه جنسى نیز اسلام بر همین دیدگاه پاى مى‏فشرد؛ بدین‏معنا که نه سرکوب آن را مى‏پذیرد و نه آزادى مطلق آن را، بلکه قائل به محدودیت آن است، چنان‏که روش عقلایى نیز همین است.

به‏واقع بیشتر انسان‏ها نیز به محدودکردن غریزه جنسى معتقدند و به همین رو ارضاى غریزه جنسى در هر شرایطى را جایز نمى‏شمارند. برخى روانشناسان به‏خوبى به این نکته نیز اشاره کرده‏اند که الگوى رفتار جنسى بیش از آنکه جنبه فیزیولوژیک داشته باشد، جنبه فرهنگى دارد.[7] به سخنى دیگر، آموزش‏هاى فرهنگى، اجتماعى و مذهبى به‏نیکى‏ موجب کنترل رابطه جنسى مى‏گردد.

هر جامعه‏اى به تناسب شرایط فرهنگى، اجتماعى، سیاسى، جغرافیایى و مذهبى خود قوانینى را براى محدودکردن روابط جنسى وضع مى‏کند. اما اسلام به این مقوله نگاهى دقیق‏تر و معقول‏تر دارد. ازاین‏رو، احکام اسلامى به‏گونه‏اى تنظیم شده که با رعایت آنها هیچ‏گاه بى‏بندوبارى تحقق نمى‏یابد. اینک براساس آیات به راهکارهاى سازنده اسلام دراین‏باره مى‏پردازیم.[8]

 

تفسیر موضوعى قرآن ویژه رشته هاى علوم پزشکى، ص: 189

 

 

 



[1] ( 3).Sexual Health .

[2] ( 4). حاتمى و همکاران، بهداشت عمومى، درمان و آموزش پزشکى، ج 3، ص 1593.

[3] ( 1). نساء( 4): 1.

[4] ( 2). طباطبایى، المیزان فى تفسیر القرآن، ج 4، ص 136؛ مکارم شیرازى، تفسیر نمونه، ج 3، ص 246.

[5] ( 3). بنگرید به: جوادى آملى، زن در آیینه جلال و جمال، ص 44.

[6] ( 1). بنگرید به: نرمان، اصول روانشناسى، ج 1، ص 350.

[7] ( 2). همان، ص 352.

[8] ابراهیمى، مهدى، تفسیر موضوعى قرآن ویژه رشته هاى علوم پزشکى، 1جلد، دفتر نشر معارف - قم، چاپ: اول، 1390.