کابوس یا بختک چگونه اتفاق می افتد؟
ساعت ٤:٢٦ ‎ب.ظ روز سه‌شنبه ٢٦ دی ۱۳٩۱   کلمات کلیدی: کابوس یا بختک چگونه اتفاق می افتد؟

تعداد زیادی از مؤلفان و (محققان) به موضوع کابوس (بختک) علاقه مند بوده اند و تفکرشان را در مورد ماهیت و علل آن بیان کرده اند، برخی از این افراد کارهای پژوهشی در مورد کابوس (بختک) انجام داده اند و آنها را ذکر کرده‌اند در واقع ماهیت کابوس (بختک) نظریات منظم زیادی وجود ندارد. اما به عنوان نمونه چند نظر در این خصوص بیان می گردد.
1. نگرش های قدیمی بر این اعتقاد بودند که کابوس ها (بختک ها) به خاطر سرکشی شیطان ها یا ارواح شیطانی به سراغ فرد می آیند. (روسکوف 1869، کوکس 1870، پینجز 1960).
2. میچل هرسن (1972) نظرشان بر این است که دارای افکار در زمینه مرگ یا ترس از مرگ هستند، بیشتر از دیگران دچار کابوس (بختک) می شوند.(3)
3. تعدادی از پژوهشگران قرن نوزدهم من جمله (والر 1916، رادستوک 1879) ادعا کرده اند که اشکال در نفس کشیدن، خفقان و نارسایی اکسیژن به مغز می تواند کابوس (بختک) ایجاد کند. اما برخی از پژوهشگران من جمله (ارنست هارتمن) عقیده دارند که این ادعا درست نیست.
4. استفاده و ترک دارو
برخی از محققان معتقدند که داروهای مختلف می توانند کابوس ایجاد کنند.
5. اختلالات معده ای روده ای
نظریة دیگری که به گونه ای گسترده مورد قبول واقع شده است، فرضیه «پیتزای فلفلی» (polysomnography) یعنی خوردن غذای ادویه دار کابوس ایجاد می کند. احتمالاً مکانیسم عمل این است که غذا های ادویه دار و تند باعث افزایش حرکت روده ای می شوند یا برخی از اختلالات دیگر را در عملکرد معده ای روده ای ایجاد می کنند، که دستگاه عصبی خود مختار این تغییرات یا اختلالات را حس می کنند و سپس این اعصاب در پایانه های مرکزی شان تغییرات غیر مشخصی تولید می کنند که به کابوس (بختک) منجر می شود. این فرضیة مورد قبول ولی ناآزموده با رایج ترین توجیه کابوس (بختک) در قرن نوزدهم سازگاری دارد. (ارنست جونز، 1931) نتایج مطالعات تعداد زیادی از پزشکان و دانشمندان قرن نوزدهم را که از این توجیه حمایت کرده اند، بررسی کرده است.
6. یک نظریه، که به طور وسیعی مورد قبول است ولی به ندرت به طور واضح بیان می شود، این است که گناه سبب کابوس (بختک) می شود. (جان مک 1970) در کتاب کابوس: روان شناسی و زیست شناسی رؤیاهای ترسناک، گزارش جالبی از کابوس های یک پسر بچة 12 ساله را ارائه می دهد که این کابوس ها به طور آشکاری به گناه مربوطند.
نظریه های دیگری در مورد علل کابوس (بختک) وجود دارد اما نکته ای که بسیاری از مؤلفان، در مورد آن توافق دارند این است که کابوس (بختک) شامل تعدادی از اولین و عمیق ترین اضطرابها و ترس های خیلی وحشت آوری است که همة ما در معرض آنها قرار داریم. در واقع زمانی که ما سعی در تحلیل کابوس ها داریم به سرعت به این ترس های اولیه رهنمون می شویم.
از آنچه گفته شد می توان نتیجه گرفت که بختک یک موجود خیالی بیش نیست که واقعیتی خارجی ندارد. به علل وجود آن اشاره شد

کابوس: روان شناسی و زیست شناسی رؤیاهای ترسناک، ارنست هارتمن، مترجم یاور دهقانی هشتچین، مؤسسه انتشارات امیر کبیر، تهران، چاپ اول 1380 چاپخانه سپهر، ص 51 - 284