تدبیر در مقدمات و ارزشیابى نتایج‏
ساعت ٤:٢٦ ‎ب.ظ روز سه‌شنبه ٢٦ دی ۱۳٩۱   کلمات کلیدی: تدبیر در مقدمات و ارزشیابى نتایج‏

 

حدیث‏

1 الامام علی «ع»: أیّها النّاس! لا خیر فی دنیا لا تدبیر فیه. «1»

امام على «ع»: اى مردم! در دنیایى که تدبیرى در آن نباشد خیرى نیست.

2 الامام علی «ع»: من ساء تدبیره، تعجّل تدمیره. «2»

امام على «ع»: هر که تدبیرش بد باشد، در نابودى و هلاک خود شتاب کرده است.

3 الامام علی «ع»: لا مال أعود من العقل .. و لا عقل کالتّدبیر. «3»

امام على «ع»: هیچ مالى سودمندتر از عقل نیست ... و هیچ عقلى همچون تدبیر نیست.

4 الامام علی «ع»: أدلّ شی‏ء على غزارة العقل، حسن التّدبیر. «4» امام على «ع»: بهترین دلیل زیادى عقل، حسن تدبیر است.

______________________________
(1) «بحار» 70/ 307- از کتاب «المحاسن».

(2) «غرر الحکم»/ 268.

(3) «نهج البلاغه»/ 1139.

(4) «غرر الحکم»/ 92.

5 الامام علی «ع»: التّدبیر قبل العمل یؤمنک من النّدم. «1»

امام جواد «ع»- از امیر المؤمنین «ع»: تدبیر کردن پیش از عمل، مانع پشیمانى است.

6 الامام علی «ع»: قدّر ثمّ اقطع، و فکّر ثمّ انطق، و تبیّن ثمّ اعمل. «2»

امام على «ع»: اندازه کن سپس ببر؛ بیندیش سپس بازگوى؛ و بسنج سپس به کار برخیز.

7 الامام علی «ع»: لا تکن فیما تورد کحاطب لیل، و غثاء سیل. «3»

امام على «ع»: در آنچه فراهم مى‏آورى همچون هیزمچین شب و گردآورنده خاشاک سیل آورده مباش.

* یعنى: چنان هیزمکشان و هیزمچینانى که به شب هیزم مى‏چینند، و هر چه رسید گرد مى‏آورند، و از خاشاک سیل آورده بار مى‏بندند، مباش! و بار جامه عمر را از هر چه رسید مینبار، و فرصت و توان و استعداد خویش را هر گونه شد بکار مبر، بلکه از هر چیز، نتیجه‏بخش و برگزیده آن را بجوى و بیاب، و بگزین و برگیر.

8 الامام علی «ع»: الطّمأنینة قبل الحزم ضدّ الحزم. «4» امام على «ع»: اطمینان کردن پیش از احتیاط (و وارسى)، ضد احتیاط است.

______________________________
(1) «تحف العقول»/ 70؛ و 97 از چاپ على اکبر غفّارى.

(2) «غرر الحکم»/ 235.

(3) «غرر الحکم»/ 342.

(4) «بحار» 78/ 9- از کتاب «مطالب السّؤول».

9 الامام علی «ع»: روّ تحزم، فإذا استوضحت فاجزم. «1»

امام على «ع»: تأمل کن تا دوراندیش باشى؛ و چون جوانب کار روشن گشت قاطعانه انجام ده.

10 الامام علی «ع»- فیما أوصى به عند وفاته: أنهاک عن التّسرّع بالقول و الفعل. «2»

امام على «ع»- از وصیت آن امام در هنگام وفات: از شتابزدگى در گفتار و کردار بپرهیز.

11 الامام علی «ع»: لا تقدمنّ على امر، حتى تخبره. «3»

امام على «ع»: تا کارى را خوب نسنجیده‏اى، به آن اقدام مکن.

______________________________
(1) «بحار» 71/ 341- از کتاب «کنز الفوائد».

(2) «امالى» طوسى 1/ 6.

(3) «غرر الحکم»/ 332.

الحیاة / ترجمه احمد آرام، ج‏1، ص:543 -  547