چرا باید نماز را به عربی بخوانیم ؟
ساعت ٩:٢۸ ‎ب.ظ روز جمعه ۱ دی ۱۳٩۱   کلمات کلیدی: چرا باید نماز را به عربی بخوانیم ،چرا به زبان فارسی نباید نماز بخوانیم

چرا باید نماز را به عربی بخوانیم وقتی که من نمی دانم معنی «پاک و منزه است» یعنی چه چرا به زبان فارسی نباید با خدای خود حرف بزنیم؟

پاسخ:

اولاً زبان عربی به شهادت آنها که اهل مطالعه در زبان های مختلف جهانند چنان زبان وسیعی است که می تواند ترجمان لسان وحی باشد و مفاهیم و ریزه کاری های سخنان خدا را بازگو کند، علاوه بر این، مسلم است که اسلام از جزیرة عربستان از یک کانون تاریکی و ظلمت و توحش و بربریت طلوع کرد. و در درجه اول می بایست مردم آن سامان را گرد خود جمع کند، پس باید آنچنان گویا و روشن باشد که آن افراد بی سواد و دور از علم و دانش را تعلیم دهد و در پرتو تعلیمش دگرگون سازد. البته قرآن با این زبان برای همة مردم جهان قابل فهم نیست (و اگر به هر زبان دیگری بود نیز همین گونه بود) زیرا ما یک زبان جهانی که همه مردم دنیا آنرا بفهمند نداریم ولی این مانع از آن نخواهد شد که سایر مردم جهان از ترجمه های آن بهره گیرند و یا از آن بالاتر، با آشنائی تدریجی به این زبان، خود آیات را لمس کنند و مفاهیم وحی را از درون همین الفاظ درک نمایند.(1)
ثانیاً: تعلیم زبان عربی و آشنائی با آن باید افتخاری برای ما مسلمانان قلمداد گردد وقتی که پیامبر اکرم ـ صلی الله علیه و آله ـ می فرمایند: أحبّ العرب لثلاث: لِاَبی عربی، و القرآن عربی و کلام أهل الجنة عربی.
یعنی «عرب را به خاطر سه چیز دوست دارم: پدرم که عرب بوده و قرآن که به زبان عربی است و اینکه اهل بهشت به زبان عربی صحبت می کنند.»(2) وقتی پیامبر اکرم ـ صلی الله علیه و آله ـ قرآن که زبان آن عربی است دوست دارند در واقع خود این زبان را نیز دوست می دارند. پس برای ما مسلمانان جای بسی افتخار است که با زبانی نماز می خوانیم که محبوب پیامبر است. از طرفی زبان عربی، زبان اهل بهشت دانسته شده که از این جهت نیز ما باید خشنود باشیم که در نماز مکلّف هستیم به زبان اهل بهشت با خدا راز و نیاز کنیم.
ثالثاً: در بعضی روایات آمده که به چه دلیل مردم باید در نماز قرائت حمد و سوره داشته باشند. (مسلم است که قرائت در روایات، خواندن حمد و سوره به عربی است نه ترجمه آنها) از امام رضا ـ علیه السلام ـ نقل شده که حضرت فرمودند: (مردم امر به خواندن قرآن در نماز شده اند بخاطر اینکه قرآن مهجور باقی نماند و ضایع نگردد بلکه محفوظ بوده پس مضمحل نگردیده و مورد جهل واقع نمی شود...)(3)
و این سخن امام توجیه بسیار خوب و پسندیده ای است که اگر خواندن قرآن را به عربی در نماز واجب نمی شد در اثر عدم توجه و غفلتی که سریع وجود ما انسانها را فرا می گیرد در طول زمان کم کم اُنس با قرآن کم شده و قرآن غریب و مهجور واقع می شد. ولی در اثر تکرار روزانه قرآن در نماز پنج نوبت این غفلت از ما انسانها زدوده شده و خود به خود از طریق نماز به یاد تلاوت قرآن نیز می افتیم.
رابعاً: وقتی همه مسلمانان موظف به عربی خواندن نماز می باشند زبان مشترک اسلامی تحقق می پذیرد و این از عوامل وحدت بین مسلمین است که همه در یک هنگام و بسوی یک قبله و با زبان مشترک نماز می گذارند.
خامساً: اگر بدانیم که آیات شریفه و ظرائف محتوایی آن قابل ترجمه به زبان های دیگر نیست، چنین سؤالی را مطرح نمی نمائیم. آیا می دانید که قرآن شناسان هنوز بر ترجمه بسم الله الرحمن الرحیم به توافق نرسیده اند و لذا به «خداوند بخشنده و مهربان» بسنده کرده اند؟ چگونه مفاهیم بلند سوره حمد و توحید را می خواهید در قالب الفاظ فارسی و ترکی و انگلیسی درآورید؟
سادساً: سخن گفتن با خداوند و ارتباط برقرار کردن با حقیقت عالم منحصر به نماز نیست، بلکه در هر حالی که دوست داشته باشی با او ارتباط پیدا کنی، می توانی، با زبان خودت سخن بگویی لکن چون نماز و عبادات، آداب خاصی دارد که اگر آنها رعایت نشود، آن عمل مورد قبول واقع نمی شود. لذا انسان باید همین طور که دستور داده شده نماز را به عربی بخواند. و آن چه ذکر شد حکمت خواندن نماز به عربی است و علت اصلی آن ممکن است چیز دیگری باشد که باید از امام معصوم ـ علیه السلام ـ سؤال نمود.

                                                                                 نرم افزار پاسخ

 


پاورقی:

1. مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، دارالکتب الاسلامیه، ج 9، ص 299.
2. فضل بن حسن الطبرسی، مجمع البیان، العلوم القرآن، رابطه الثقافة و الطلاقات الاسلامیه، ج 5، ص 396.
3. حر عاملی، وسائل الشیعه، قم، مؤسسه ال البیت الِاِحیاء التراث، ج 6، ص 38، ح7282.