زنان و فرزندان امام حسن ـ علیه السلام ـ
ساعت ۱:٠٠ ‎ق.ظ روز شنبه ۱٤ امرداد ۱۳٩۱   کلمات کلیدی: زنان و فرزندان امام حسن ـ علیه السلام ـ

پاسخ:

بر اساس شرع مقدس اسلام و آیات قرآن کریم داشتن همسران متعدد برای مرد در صورتی که قادر به رعایت عدالت و تأمین معاش و اداره خانواده و تربیت فرزندان باشد، مجاز شمرده شده است. و آنچه درباره معصومین درباره تعداد همسران آن‌ها وجود دارد دارای مصالح دینی یا سیاسی یا اجتماعی می‌باشد و چون آن‌ها دارای مقام معنوی رفیع هستند در هیچ یک از ابعاد زندگی با افراد عادی قابل مقایسه نیستند،و البته به این نکته نیز باید توجه کرد که برخی از گفته‌ها درباره ائمه ـ علیهم السلام ـ در زمینه ی تعداد همسران ایشان بدور از واقعیات و با انگیزه های خاص جعل شده است.(1)
امام حسن ـ علیه السلام ـ بر خلاف آنچه که در اخبار و احادیث ضعیف آمده است بیش از چند زن دائم و چند کنیز نداشت با این که در دوره آن حضرت بسیاری از مردم و اعیان زنان متعدد و کنیزان فراوان داشتند، در حالی که هیچ یک از آنان از وجاهت و جایگاه امام برخوردار نبودند.البتهنباید از این نکته غافل شد که شرایط محیطی عصر مورد تحقیق غالبا از سوی محققین مورد غفلت واقع می شود و وقایع آن زمان با شرایط فعلی سنجیده می شود که خود باعث عدم درک صحیح واقعیات می شود.

همسران امام:1. ام بشیر دختر ابومسعود انصاری، مادر زید و ام الحسن و ام الحسین.
2. خوله دختر منظور بن ریان، مادر حسن مثنی.
3. ام الحق دختر طلحة بن عبیدالله، مادر حسین اثرم، طلحه، فاطمه.
4. ام کلثوم دختر فضل بن عباس بن عبدالمطلب.
5. کنیزی به نام نفیله، مادر عمرو، قاسم و عبدالله که هرسه در کربلا در کنار امام حسین ـ علیه السلام ـ شهید شدند.(2)
6. زینب دختر یسبع بن عبدالله بجلی.
7. زنی از بنی ثقیف.
8. کنیزی به نام صافیه، مادر عبدالرحمن. عبدالرحمن با امام حسین ـ علیه السلام ـ از مدینه تا مکه همراه بود که با لباس احرام در ابواء از دنیا رفت و نتوانست در کربلا حاضر شود.
9. جعده دختر اشعث بن قیس کندی که قاتل امام حسن ـ علیه السلام ـ است.
شیخ مفید عدد فرزندان امام ـ علیه السلام ـ را 15 تن نوشته است(3):
زید و خواهرانش ام الحسن و ام الحسین، از ام بشیر دختر ابی مسعود خزرجی.
حسن مثنی که چون همنام پدر بود به حسن مثنی به معنی حسن دوم معروف شده است، نام مادرش خوله دختر منظور از قبیله فزاریه.
عمرو، قاسم و عبدالله که از مادری کنیز متولد شده بودند.
عبدالرحمن نیز از مادری کنیز متولد شد.
حسین اثرم و طلحه و فاطمه از ام الحق دختر طلحة بن عبیدالله تیمی.
و دخترانش ام عبدالله و فاطمه و ام سلمه و رقیه نیز از مادران متعدد بودند که بدین ترتیب آن حضرت 15 فرزند و 9 زن داشته است. بنابر گفته ی شیخ مفید همین عدد درباره تعداد همسران و فرزندان آن حضرت معتبر است و مرحوم مجلسی و برخی دیگر از علمای شیعه نیز همین عدد را نقل نموده‌اند.(4)

نرم افزار پاسخ


پاورقی:

1. مانند گفتار برخی نویسندگان اهل سنّت که در بحار، ج44، ص173، نقل شده و آنچه در قوت القلوب آمده درباره تعداد زنان امام حسن به خاطر ضعف سند قابل اعتماد نیست.
2. مفید، الارشاد، چ اول، قم: آل البیت، 1413، ج2،‌ص26.
3. مفید، همان ، ص20.
4. علامه مجلسی، محمد تقی، بحار، چاپ سوم، تهران: اسلامیه، 63، ج44، ص163 الی 173.