حج و اثر آن در تکامل اجتماعى‏
ساعت ٩:٢۳ ‎ب.ظ روز چهارشنبه ٢ فروردین ۱۳٩۱   کلمات کلیدی: حج و اثر آن در تکامل اجتماعى‏

قرآن‏

1 جَعَلَ اللَّهُ الْکَعْبَةَ الْبَیْتَ الْحَرامَ قِیاماً لِلنَّاسِ، وَ الشَّهْرَ الْحَرامَ وَ الْهَدْیَ وَ الْقَلائِدَ، ذلِکَ لِتَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ یَعْلَمُ ما فِی السَّماواتِ وَ ما فِی الْأَرْضِ، وَ أَنَّ اللَّهَ بِکُلِّ شَیْ‏ءٍ عَلِیمٌ‏* « سوره مائده (5): 97» خداوند، کعبه، آن خانه حرم (و احرام) را، پایگاه قیام و تشکل مردمان قرار داد (براى گسترش اسلام و حفظ حقوق و مصالح مسلمین)، و ماه حرام و قربانیهاى بى‏نشان و با نشان را تعیین کرد، تا بدانید که خدا آنچه را در آسمانها و زمین است مى‏داند، و به همه چیز دانا است* 2 فِیهِ آیاتٌ بَیِّناتٌ، مَقامُ إِبْراهِیمَ، وَ مَنْ دَخَلَهُ کانَ آمِناً، وَ لِلَّهِ عَلَى النَّاسِ حِجُّ الْبَیْتِ مَنِ اسْتَطاعَ إِلَیْهِ سَبِیلًا، وَ مَنْ کَفَرَ فَإِنَّ اللَّهَ غَنِیٌّ عَنِ الْعالَمِینَ‏* « سوره آل عمران (3): 97»

در خانه کعبه نشانه‏هایى آشکار است: مقام ابراهیم؛ و هر که به آن درآید ایمن است؛ و حجّ خانه خدا کردن بر هر کس که به آن دسترسى داشته باشد و مستطیع گردد واجب است؛ و هر کس کفر ورزد (بداند) که خدا از جهانیان بینیاز است* 3 وَ إِذْ جَعَلْنَا الْبَیْتَ مَثابَةً لِلنَّاسِ وَ أَمْناً، وَ اتَّخِذُوا مِنْ مَقامِ إِبْراهِیمَ مُصَلًّى، وَ عَهِدْنا إِلى‏ إِبْراهِیمَ وَ إِسْماعِیلَ أَنْ: طَهِّرا بَیْتِیَ لِلطَّائِفِینَ وَ الْعاکِفِینَ وَ الرُّکَّعِ السُّجُودِ* وَ إِذْ قالَ إِبْراهِیمُ: رَبِّ اجْعَلْ هذا بَلَداً آمِناً وَ ارْزُقْ أَهْلَهُ مِنَ الثَّمَراتِ، مَنْ آمَنَ مِنْهُمْ بِاللَّهِ وَ الْیَوْمِ الْآخِرِ، قالَ: وَ مَنْ کَفَرَ فَأُمَتِّعُهُ قَلِیلًا، ثُمَّ أَضْطَرُّهُ إِلى‏ عَذابِ النَّارِ وَ بِئْسَ الْمَصِیرُ* « سوره بقره (2): 126- 125» این خانه را جاى بازگشتن مردمان و جاى امن ایشان قرار دادیم؛ و مقام ابراهیم را نمازگاه خود سازید (در آنجا نماز گزارید)؛ ما به ابراهیم و اسماعیل فرمودیم که خانه مرا براى طواف‏کنندگان و معتکفان و نمازگزاران پاکیزه سازید* ابراهیم گفت: پروردگارا! این جاى را شهرى امن قرار ده، و اهل آن را از میوه‏ها روزى بخش، هر کس که به خدا و روز دیگر ایمان داشته باشد؛ (و خدا) گفت: و آن کس را که کفر ورزد نیز اندکى بهره مى‏دهم، و سپس به عذاب آتش گرفتارش مى‏کنم که بد بازگشتگاهى است*

حدیث‏

الامام علی «ع»: ... و فرض علیکم حجّ بیته الحرام ... جعله- سبحانه و تعالى- للاسلام علما، و للعائذین حرما .. ««نهج البلاغه»/ 40؛ عبده 1/ 30»

امام على «ع»: خداوند متعال حج خانه خود را بر شما واجب کرد، و آن را براى اسلام (و مسلمین)، به منزله پرچمى افراشته (و نشانه‏اى مجسم)، و براى پناه‏جویان جایگاهى امن قرار داد.

2 السیدة فاطمة «ع»: ... فجعل اللَّه الایمان تطهیرا لکم من الشّرک .. و الحجّ تشییدا للدّین .. « «بحار» 8/ 110 »

حضرت فاطمه «ع»: خداوند ایمان را وسیله‏اى قرار داد براى پاکیزگى شما از شرک و بى‏اعتقادى ... و حجّ را براى استوارى پایه‏هاى دین مقرر کرد ...

3 الامام الصادق «ع»- عن أبان بن تغلب قال: قلت لأبی عبد اللَّه «ع»: «جَعَلَ اللَّهُ الْکَعْبَةَ الْبَیْتَ الْحَرامَ قِیاماً لِلنَّاسِ‏» « سوره مائده (5): 97»؟ قال: جعلها اللَّه لدینهم و معایشهم. ««وسائل» 8/ 41»

امام صادق «ع»- ابان بن تغلب گوید: از امام صادق در باره این آیه پرسیدم:

«جَعَلَ اللَّهُ الْکَعْبَةَ الْبَیْتَ الْحَرامَ قِیاماً لِلنَّاسِ‏» گفت: آن خانه را مرکزى براى دین (و شعائر دین) و به سامان آمدن مسائل زندگى مسلمین قرار داد.

4 الامام الصادق «ع»: لا یزال الدّین قائما ما قامت الکعبة. « «وسائل» 8/ 14»

امام صادق «ع»: تا کعبه برپا است دین پیوسته بر پا خواهد بود.

الحیاة / ترجمه احمد آرام، ج‏1، ص: 443