با وجود اینکه انتخابات وظیفه .........ولی بعضی افراد......
ساعت ۱٢:٤٧ ‎ب.ظ روز پنجشنبه ٤ اسفند ۱۳٩٠   کلمات کلیدی: با وجود اینکه انتخابات وظیفه ولی بعضی افر ،شرکت حد اکثری در انتخابات ،وظیفه هر ایرانی

با وجود اینکه انتخابات وظیفه هر ایرانی است بعضی افراد به دلیل اینکه تبعیض در جامعه وجود دارد در انتخابات شرکت نمی کنند، چگونه می توان این افراد را توجیه کرد؟

پاسخ:

در ‌علوم ‌سیاسی ‌پدیده‌ای ‌را که ‌در مقابل ‌مشارکت‌ سیاسی ‌مطرح‌ می‌کنند، ‌بی‌تفاوتی ‌سیاسی(Political Apathy) نام دارد. البته بعضی نیز آن را بی اعتنایی، کناره گیری یا عزلت سیاسی نیز ترجمه کرده اند. در مورد علل پیدایش این نوع بی تفاوتی، بحث گسترده ای وجود دارد که بیشتر در روانشناسی سیاسی مورد توجه قرار می گیرد. با این حال گفته می شود در مجموع، سه دسته عوامل روانی، اقتصادی_ اجتماعی و سیاسی در پیدایش این وضعیت مؤثرند.
در خصوص عوامل اقتصادی و اجتماعی، معمولاً مشاهده شده که افزایش میزان آموزش، بالا رفتن آگاهی های سیاسی، افزایش ثروت و شهرنشینی و بالاخره افزایش دسترسی به ارتباطات، میزان بی تفاوتی سیاسی را کاهش می دهد. از نظر سیاسی نیز معمولاً در رژیم هایی که مشارکت سیاسی تشویق نمی شود و با تشکیل گروه ها و نهادهای مستقل مخالفت می شود، مشارکت سیاسی نیز محدود است.(1)
بنابر این یکی از عوامل بی تفاوتی سیاسی و عدم مشارکت سیاسی، عوامل اقتصادی و اجتماعی است و از میان عوامل اقتصادی و اجتماعی می توان به وجود تبعیض در نظام سیاسی اشاره نمود که ممکن است موجب بی تفاوتی برخی از افراد به مشارکت در امور جامعه از جمله انتخابات شود و این عده با استناد به پاره ای مشکلات به این نتیجه می رسند که شرکت در انتخابات و مشارکت آنها مشکل را حل نخواهد کرد، از این رو به بی تفاوتی و عدم مشارکت گرایش پیدا می کنند. در توجیه چنین افرادی می توان چنین گفت که آنچه مسلّم است این است که قوانین کشور تبعیض آمیز نیست بلکه در قوانین کشور بر عدالت و رفع تبعیض در جامعه تأکید شده و «رفع تبعیضات ناروا و ایجاد امکانات عادلانه برای همه در تمام زمینه های مادی و معنوی(2)» و «پی ریزی اقتصاد صحیح و عادلانه بر طبق ضوابط اسلامی جهت ایجاد رفاه و رفع فقر و بر طرف ساختن هر نوع محرومیت در زمینه های تغذیه و مسکن و کار و بهداشت و تعمیم بیمه(3)» و «تأمین حقوق همه جانبه افراد از زن و مرد و ایجاد امنیت قضایی عادلانه برای همه و تساوی عموم در برابر قانون(4)» جزء اهداف اصلی دولت جمهوری اسلامی بر شمرده شده است.
همچنین «یکسان بودن همه افراد در حمایت قانون و بر خورداری از همه حقوق انسانی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی با رعایت موازین اسلام(5)» از حقوق ملت محسوب شده و در سند چشم انداز بیست ساله کشور «تضمین حقوق مدنی و انسانی، دسترسی به فرصت های برابر برای افراد جامعه و احترام به نهادینه شدن حقوق معنوی افراد و «بهبود کیفیت زندگی، سلامت، امنیت غذایی، تربیت بدنی، رفع فقر و حمایت از گروه های آسیب پذیر و تحقق عدالت اجتماعی(6)» از سیاست های کلی نظام در دوره چشم انداز در امور اجتماعی - سیاسی بر شمرده شده است. بنابراین قوانین کشور نه تنها تبعیض آمیز نیست که در جهت ایجاد عدالت و رفع تبعیضات در جامعه است از این رو ریشه وجود تبعیضات در جامعه را باید در اجرای قوانین دانست، نه در خود قوانین و اجرای قوانین به مسئولان اجرایی کشور بر می گردد. البته منظور خصوص قوه مجریه نیست بلکه قوه قضائیه نیز در بر خورد با امور قضایی، نقش اجرایی دارد.
بنابراین اگر تبعیضی در جامعه مشاهده می شود، ناشی از اجرا نشدن صحیح قوانین است و انتخاب مسئولان اجرایی نقش مهمی در تحقق و اجرای صحیح قوانین در سطح جامعه دارد. از این رو اگر به دنبال رفع تبعیضات در جامعه هستیم، بهترین راه، انتخاب مسئولان متعهد و دلسوز است که بتوانند به بهترین شکل قوانین کشور را که برگرفته از قوانین مترقی اسلام است را در مرحله اجراء،خوب اجراء نمایند و شرکت نکردن در انتخابات نه تنها مشکلی را حل نخواهد کرد بلکه موجب خواهد شد که مسئولان اجرایی که توسط مردم انتخاب می شوند. از کارایی لازم در اجرای دقیق قوانین کشور بر خوردار نباشند. البته چنین استدلالی مربوط به کسانی است که نظام جمهوری اسلامی را پذیرفته، ولی مشکلات موجود را دلیلی برای شرکت نکردن در انتخابات می دانند و حساب این افراد با افرادی که با اساس نظام جمهوری اسلامی مخالف هستند جداست. چه این که چنین افرادی (مخالفان نظام اسلامی) با هیچ استدلال و منطقی راضی به شرکت در انتخابات نخواهند شد و با هر گونه عملی که موجب تقویت و تحکیم نظام جمهوری اسلامی شود، مخالفند. طبیعتاً هر گونه بحث و مناظره با چنین افرادی بیهوده و غیر موثر است.
نکته دیگری که در توجیه چنین افرادی باید به آن توجه شود این است که باید برای این گونه افراد اهمیت و ضرورت انتخابات به خوبی تبیین شود و روشن شود که شرکت در انتخابات یک وظیفه ملی و اسلامی است و نتیجه شرکت نکردن در انتخابات تضعیف نظام خواهد بود که سود آن عاید دشمنان نظام خواهد شد و چنین اقدامی در راستای اهداف دشمن است بنابراین کسانی که پایبند به نظام اسلامی هستند و دغدغه حمایت از نظام را دارند، نباید به گونه ای عمل کنند که نتیجه کار آنها به نفع دشمن باشد. از طرفی اگر وجود مشکلاتی، دلیلی برای شرکت نکردن در انتخابات باشد در مقابل دلایل زیادی برای شرکت در انتخابات وجود دارد و وجود مشکلات و نواقص در کشور نباید خوبی ها و ارزش های نظام و خدمات ارزنده ای که انجام شده را تحت الشعاع قرار دهد.
بنابراین شرکت نکردن در انتخابات به دلیل وجود تبعیض در کشور دارای هیچ توجیه منطقی و عقلایی نیست.

                                                                            نرم افزار پاسخ

 


پاورقی:

1. انتخابات ریاست جمهوری. مظهر اقتدار ملی، گروه تحقیق دفتر سیاسی سازمان عقیدتی سیاسی نیروی انتظامی، چاپ اول، 1380، صص 21-23.
2. قانون اساسی، اصل سوم‌، بند نهم.
3. قانون اساسی اصل سوم، بند دوازدهم.
4. قانون اساسی، اصل سوم، بند چهاردهم.
5. قانون اساسی، اصل بیستم.
6. خبر گزاری فارس.